توجه: این درس شما را از حضور در کنار یک مدرس باتجربه بی نیاز نخواهد کرد و صرفا به جهت تشویق هنرجویان برای یادگیری اصولی موسیقی، زیر نظر یک مدرس توانمند نگاشته شده است.
در صورتی که درس های قبلی را نخوانده اید اینجا کلیک نمایید.

درس سوم از کتاب “بهار کمانچه”

اهداف: یادگیری جایگاه نت “ر” در روی ساز و نحوه ی نگارش آن بر روی خطوط حامل، هماهنگی حرکت دست چپ و راست در جاگذاری انگشت اول و آرشه کشی

در این درس با نت جدیدی به نام نت “ر” آشنا میگردیم که بهتر است ابتدا جای این نت را روی دسته ی ساز فرا گیریم و سپس به سراغ کتاب برویم.

اگر انگشت اول(انگشت اشاره) را همانند شکل زیر بر روی سیم سوم و به اندازه ی حدود یک بند انگشت پایین تر از شیطانک روی دسته ی ساز، فشار داده و آرشه را بر روی سیم بکشیم صدایی که تولید می گردد بسیار نزدیک به صدای نت “ر” می باشد ولی برای دقیق تر شدن آن می بایست تیونر را مقابل خود گذاشته و همزمان که انگشت خود را بر روی سیم فشار داده و آرشه را بر روی سیم سوم می کشید، آنقدر انگشت را بالا و پایین کرده تا فرکانس تیونر عدد ۲۹۳/۷ را نشان دهد یا اینکه عقربه تیونر نت Re4 را نشان دهد، سپس جای انگشت را یا لاک زده و یا با برچسبی مشخص نمایید تا برای دفعات بعد دیگر نیاز به استفاده از تیونر برای پیدا کردن نت “ر” نداشته باشید.

انگشت گذاری کمانچه

انگشت گذاری کمانچه

اکنون که جای نت “ر” را روی دسته ی ساز یاد گرفتید به سراغ کتاب می رویم، نت “ر” دایره ای است چسبیده به زیر خط اول خطوط حامل و بر عکس نت “دو” هیچ خط کمکی وسط آن مشاهده نمی گردد. برای مثال در تمرین اول، دایره ای که در میزان های دوم و چهارم است صدای نت “ر” را نشان میدهد و با توجه به اینکه این دایره دارای دسته ای رو به بالا است به معنای این میباشد که در حالی که انگشت اول در جای مشخص شده سیم را فشار می دهد، به اندازه ی دو ضرب پا آرشه را بر روی سیم سوم کشیده تا صدای نت “ر” تولید گردد.

با توضیحات بالا تمرین اول به این شکل اجرا میگردد؛ در میزان اول دو ضرب سکوت و دو ضرب نت “دو”(دست باز) با آرشه ی راست، میزان دوم دو ضرب سکوت و سپس دو ضرب نت “ر”(انگشت اول) با آرشه ی چپ، میزان سوم دو ضرب سکوت و سپس دو ضرب نت “دو” با آرشه ی راست و میزان آخر دو ضرب سکوت و سپس دو ضرب نت “ر” با آرشه ی چپ و در آخر میزان که علامت دولاخط تکرار به معنای تکرار تمامی این مراحل از اول میباشد.

در تمرین دوم سکوت ها حذف شده، بنابراین میزان اول چهار ضرب نت “دو” با آرشه ی راست، میزان دوم چهار ضرب نت “ر” با آرشه ی چپ، میزان سوم چهار ضرب نت “دو” با آرشه ی راست، میزان چهارم چهار ضرب نت “ر” با آرشه ی چپ و در آخر، میزان پنجم چهار ضرب نت “دو” با آرشه ی راست.

تمرین سوم مشابه تمرین دوم است با این تفاوت که کشش نت ها دو ضربی میشود؛ بدین ترتیب میزان اول دو ضرب نت “دو” با آرشه ی راست و سپس دو ضرب نت “ر” با آرشه ی چپ و در میزان های بعدی نیز همین عمل تکرار میشود.(البته بجز میزان آخر که به سکوت ختم میگردد)

تمرین چهارم در میزان اول یک ضرب نت “دو” با آرشه ی راست، یک ضرب نت “دو” با آرشه ی چپ، یک ضرب نت “ر” با آرشه ی راست، یک ضرب نت “ر” با آرشه ی چپ و در میزان های بعدی نیز همین عمل تکرار میگردد.(بجز میزان آخر)

در تمرین پنجم کشش های دو ضربی و یک ضربی با هم آمده است؛ بدین ترتیب میزان اول دو ضرب نت “دو” با آرشه ی راست، دو ضرب نت “ر” با آرشه ی چپ، میزان دوم نیز به همین شکل، میزان سوم یک ضرب نت “دو” آرشه ی راست، یک ضرب نت “ر” آرشه ی چپ، یک ضرب نت “دو” آرشه ی راست و یک ضرب نت “ر” با آرشه ی چپ، میزان چهارم دو ضرب نت “ر” با آرشه ی راست، دو ضرب نت “دو” با آرشه ی چپ و همین عمل در میزان پنجم نیز تکرار میگردد، میزان ششم یک ضرب نت “ر” با آرشه ی راست، یک ضرب نت “دو” با آرشه ی چپ، یک ضرب نت “ر” با آرشه ی راست و یک ضرب نت “دو” با آرشه ی چپ.

در آخر این درس قطعه ی کوتاهی به جهت هماهنگی و تقویت بیشتر انگشت اول آمده است که اگر تمرین های این درس و درس های قبلی را به خوبی انجام داده باشید بدون هیچ مشکلی قادر به اجرای آن خواهید بود و در صورتی که نتوانستید این آهنگ را اجرا نمایید به احتمال زیاد تمرینات قبلی را به خوبی انجام نداده اید.

تذکر: هنرجویان گرامی باید دقت داشته باشند که یادگیری موسیقی با چند بار زدن تمرینات و تمام کردن کتاب میسر نمی گردد و چه بسا خیلی از هنرجویان درس ها را به سرعت پشت سرگذاشته و کتاب را تمام نموده اند ولی به دلیل اینکه برای هر درس وقت کافی اختصاص نداده اند، در شروع کتاب بعدی دچار مشکلات فراوانی شده اند که از مهمترین آنها ناتوانی در اجرای آهنگ ها و تکنیک های کتاب های بعدی را می توان برشمرد. بنابراین هرگز تا زمانی که یک درس را به طور کامل و روان نتوانید اجرا کنید، درس بعدی را شروع ننمایید.

وحید سرابی
۹۸/۱/۱۵
asoa.ir

انتشار این مطلب با ذکر منبع بلامانع میباشد.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *